Hội nghị khoa học về Thai kỳ nguy cơ cao và chẩn đoán trước sinh 2016

288 đã xem

Vào ngày 14/4 – 15/4/2016 tại Khách sạn Sheraton, số 88 đường Đồng Khởi, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh, Hội Phụ Sản Tp Hồ Chí Minh phối hợp cùng Bệnh viện Hùng Vương đã tổ chức Hội nghị khoa học mang tên “Thai kỳ nguy cơ cao và chẩn đoán trước sinh”. Nhãn hàng PM Procare hân hạnh tài trợ cho chương trình.

Hội nghị khoa học về Thai kỳ nguy cơ cao và chẩn đoán trước sinh 2016 1

Đại diện nhãn hàng PM Procare và các nhà tài trợ khác nhận hoa cảm ơn của Ban tổ chức

Buổi hội nghị khoa học quy tụ khoảng 500 bác sỹ đầu ngành trong lĩnh vực Sản phụ khoa của Tp Hồ Chí Minh như PGS.TS. Nguyễn Viết Tiến, Thứ trưởng bộ Y Tế, nguyên Giám đốc Bệnh viện Phụ Sản Trung Ương, PGS.TS. Huỳnh Nguyễn Khánh Trang – Trưởng khoa sản bệnh Bệnh viện Hùng Vương, Ths.Bs. Lê Quang Thanh – Giám đốc bệnh viện Từ Dũ, TS.BS. Nguyễn Thị Thanh Hà – Giám đốc bệnh viện phụ sản Mekong, GS. Mark Evans – Chủ tịch hội Y học Bào thai thế giới, GS. Bùi Thế Hùng – Chuyên gia Di truyền lâm sàng BV Đại học Karrolinska Thụy Điển…

Nội dung chính của buổi hội nghị khoa học lần này xoay quanh 3 vấn đề lớn liên quan tới sản phụ khoa là (1) Tầm soát Tiền sản giật và Sản giật ở phụ nữ mang thai; (2) Vấn đề chẩn đoán và thăm dò trước khi sinh cho phụ nữ mang thai; (3) Các vấn đề liên quan tới di truyền và tư vấn di truyền trước khi sinh. Trong đó, chủ đề thứ nhất là về Tầm soát Tiền sản giật và Sản giật ở phụ nữ mang thai là chủ đề tạo ra nhiều tranh luận nhất.

Theo PGS.TS. Huỳnh Nguyễn Khánh Trang, Tiền sản giật và Sản giật là một trong các nguyên nhân quan trọng gây tử vong cho phụ nữ mang thai, trẻ sơ sinh. Mặc dù việc tầm soát tiền sản giật và sản giật đã tốt lên rất nhiều so với trước đây, nhưng hàng năm vẫn có nhiều báo cáo về các ca tử vong do bệnh lý kể trên gây ra. Với chủ đề “Tiền sản giật: Có thể tầm soát và dự phòng không?” PGS.TS. Huỳnh Nguyễn Khánh Trang chia sẻ những kinh nghiệm quý báu trong chẩn đoán, tầm soát, dự phòng Tiền sản giật. Theo PGS.TS. Trang thì TSG có thể tầm soát được nếu như thai phụ có ý thức tầm soát TSG ngay từ trước khi có ý định mang thai bằng cách khám tiền sản đều đặn và lưu ý một số dấu hiệu nguy cơ tiền sản giật. Một số dấu hiệu làm tăng nguy cơ tiền sản giật ở phụ nữ mang thai là con so, đã có tiền sử bị TSG, người bị cao huyết áp mạn tính hay bệnh thận mạn tính, tiền sử bệnh giảm tiểu cầu, đa thai, thụ tinh ống nghiệm, đái tháo đường, béo phì, bệnh lupus ban đỏ hệ thống, thai phụ lớn tuổi (>=40 tuổi). Những phụ có một hay nhiều các dấu hiệu kể trên đều nên lưu ý đặc biệt và thăm khám sớm trước khi mang thai để bác sỹ tư vấn về cách tầm soát, phòng ngừa tiền sản giật.

Bên cạnh các phương pháp chẩn đoán Tiền sản giật dựa trên những dấu hiệu kể trên, PGS.TS. Trang cũng  trình bày các phương pháp hiện đại giúp sàng lọc sớm Tiền sản giật ngay trong thai kỳ đầu tiên (tam cá nguyệt thứ 1) dựa trên các markers trong máu như PIGF, PAPP-A, AFP, MAP, UtAD-PI. Sau tam cá nguyệt thứ 1, thầy thuốc cũng có thể dựa trên các marker đặc hiệu, quan trọng là tỷ lệ sFlt1/PIGF để quản lý Tiền sản giật. Nhiều trường hợp cần phải chấm dứt thai kỳ và lấy con ra sớm để bảo vệ thai phụ, tuy nhiên, những trường hợp đó sẽ cần sự tư vấn, theo dõi đặc biệt của thầy thuốc.

Một số các biến chứng của Tiền sản giật trên bà mẹ và thai nhi như sau:

Hội nghị khoa học về Thai kỳ nguy cơ cao và chẩn đoán trước sinh 2016 2

Hội nghị khoa học về Thai kỳ nguy cơ cao và chẩn đoán trước sinh 2016 3

Ths.Bs. Lê Quang Thanh, Giám đốc bệnh viện Từ Dũ trình bày

Cũng liên quan tới vấn đề TSG, hội chứng HELLP là một biến chứng nguy hiểm trong Tiền sản giật có khả năng xuất hiện ở 6/1000 thai phụ và tỷ lệ tử vong cao nếu không được xử lý kịp thời. ThS.BS. Lê Quang Thanh, Giám đốc Bệnh viện Từ Dũ, đã trình bày về những “Cập nhật chẩn đoán và xử trí hội chứng HELLP”. Hội chứng này thường gặp ở phụ nữ mang thai trong 3 tháng cuối (tuần 27 tới 37). Theo bác sỹ Thanh, nếu thai phụ bị hội chứng HELLP mà không được xử lý tốt thì tỷ lệ tử vong của bà mẹ có thể lên tới 25%, trẻ bị sinh non nhiều tuần và có tỷ lệ tử vong cao. Theo bác sỹ Thanh, đây là một biến chứng nặng của Tiền sản giật, có diễn biến nhanh và nhiều hậu quả nguy hiểm cho bà mẹ và thai nhi nên cần phải có biện pháp điều trị tích cực, điều trị ngay trong khi mang thai và duy trì sau khi sinh để bảo vệ bà mẹ và thai nhi.

Xung quanh vấn đề phòng ngừa Tiền sản giật bằng cách bổ sung Canxi mà PGS.TS. Huỳnh Nguyễn Khánh Trang đưa ra, Bs. Linh – Bệnh viện đa khoa Trung ương Huế cho rằng, khuyến cáo mới của WHO từ năm 2013 cho rằng việc bổ sung Canxi để phòng ngừa Tiền sản giật là không đủ căn cứ đánh giá hiệu quả do đó không khuyến cáo sử dụng Canxi để phòng ngừa Tiền sản giật. Riêng việc bổ sung dầu cá (DHA, EPA) để chống sản giật thì có một số nghiên cứu báo cáo có hiệu quả phòng ngừa, một số nghiên cứu khác còn tranh cãi cho nên việc sử dụng dầu cá có thể khuyến cáo để mang lại các hiệu quả khác có nghiên cứu rõ ràng hơn so với việc phòng ngừa Tiền sản giật như giúp tăng khả năng phát triển nhận thức, thị giác, não bộ trẻ.

Theo TS.BS. Nguyễn Thị Thanh Hà “Sản giật là bệnh lý nguy hiểm, diễn ra đột ngột và khó có biện pháp phòng tránh, do đó việc điều trị hết sức khó khăn, đòi hỏi người bác sỹ điều trị có kinh nghiệm và nắm được những nguyên tắc cơ bản trong cấp cứu Sản giật”. Chủ đề mà TS. Hà trình bày là “Sản giật: dự phòng và điều trị” với những thông tin mang tính nguyên tắc, khuyến cáo chung kết hợp các kinh nghiệm điều trị tại Bệnh viện Phụ Sản MeKong đã cung cấp cho các bác sỹ tham dự buổi hội nghị cái nhìn khái quát về biện pháp xử lý cấp cứu Sản giật, bệnh lý nguy hiểm của sản phụ.

Chuyển sang các vấn đề liên quan tới việc sàng lọc trước sinh, GS. Mark Evans, Chủ tịch hội Y học Bào thai Thế giới, đã đưa ra “Nguyên tắc của sàng lọc trước sinh”. Theo Gs. Mark Evans, có bốn thước đo chính để đánh giá kết quả của xét nghiệm sàng lọc là (1) độ nhạy của xét nghiệm, (2) độ đặc hiệu của xét nghiệm, (3) giá trị tiên đoán dương tính, (4) giá trị tiên đoán âm tính. Người thầy thuốc cần phải hiểu rõ không chỉ về các xét nghiệm thực hiện cho bệnh nhân mà cả chính cá thể bệnh nhân (độ tuổi, vùng dân cư, các bệnh lý kèm theo, bệnh sử…). Theo GS. Mark Evans, có 5 nguyên tắc sàng lọc mà thầy thuốc cần nắm rõ là:

  • Xét nghiệm sàng lọc áp dụng cho Ung thư, bệnh tim hoặc bệnh lý di truyền.
  • Các test có thể có giá trị thống kê nhưng không có giá trị lâm sàng.
  • Các test có thể không có giá trị lâm sàng nếu không có ý nghĩa thống kê.
  • Ngay cả những test có độ nhạy/độ đặc hiệu cao cũng có thể không có giá trị tiên đoán dương tính cao trong những bệnh hiếm.
  • Thống kê không nói dối, nhưng người nói dối lại sử dụng thống kê.

Hội nghị khoa học về Thai kỳ nguy cơ cao và chẩn đoán trước sinh 2016 4

 GS.Mark Evans trình bày chủ đề về  Sàng lọc khi mang thai

Qua đó, GS. Mark Evans khuyến cáo những người thực hiện các test sàng lọc cho phụ nữ trước, trong quá trình mang thai cần phải nắm vững các kiến thức lâm sàng, phương pháp xét nghiệm, đối tượng xét nghiệm, bản chất của căn bệnh cần sàng lọc để đưa ra những nhận định đúng về từng đối tượng, tránh bỏ sót hoặc gây những trường hợp đình thai không đáng có.

Ngoài chủ đề về “Tổng quan về sàng lọc trước sinh không xâm lấn (NIPS)” của GS. Bùi Thế Hùng, chuyên gia Di truyền lâm sàng Bệnh viện đại học Karolinska Thụy Điển, và “Giới hạn và cách tiếp cận thay thế Sàng lọc trước sinh không xâm lấn” của GS. Mark Evans thì một chủ đề được nhắc tới nhiều lần tại Việt Nam “Vai trò của siêu âm quý một” của Ths. Hà Tố Nguyên, Trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh Bệnh viện Từ Dũ cũng cung cấp nhiều cái nhìn mới và chắc chắn về vai trò đặc biệt quan trọng của Siêu âm thai kỳ trong tam cá nguyệt thứ nhất.

Theo Ths. Hà Tố Nguyên, thai kỳ thứ nhất của phụ nữ là giai đoạn tiềm ẩn nhiều nguy cơ nhất là các dị tật bẩm sinh ở thai nhi, các nguy cơ bệnh lý trong thai kỳ như Đái tháo đường thai kỳ, dấu hiệu Tiền sản giật… do đó nhu cầu Siêu âm thai trong giai đoạn này có ý nghĩa sống còn, đặc biệt quan trọng và cần tiến hành với mọi phụ nữ mang thai. Những mục tiêu được đề cập tới trong siêu âm thai kỳ thứ nhất là (1) sàng lọc hiệu quả một số bệnh lý nguy hiểm, ví dụ như siêu âm là biện pháp chẩn đoán sớm hội chứng Down ở trẻ có chi phí thấp hơn so với chẩn đoán bằng xét nghiệm yếu tố di truyền; (2) phối hợp để tăng giá trị của các xét nghiệm sàng lọc; (3) phát hiện dị tật lớn sớm; (4) xác định tuổi thai chính xác – điểm mấu chốt để chẩn đoán thai chậm phát triển trong tử cung; (5) Xác định số bánh nhau trong song thai; (6) tiên đoán sớm các biến chứng thai kỳ; (7) đánh giá bất thường tử cung và phần phụ.

Theo BS. Nguyên, Tiền sản giật là nguyên nhân hàng đầu của tử vong mẹ và thai, Sinh non là nguyên nhân của 50% tử vong sơ sinh, siêu âm quý một cung cấp nhiều thông tin chẩn đoán sớm các vấn đề liên quan tới tiền sản giật và sinh non. Ngoài ra, ngay cả khi các xét nghiệm sàng lọc trước sinh được tiến hành thường quy thì Siêu âm quý một vẫn cần thiết để cung cấp nhiều thông tin có giá trị ngoài việc đo Độ Mờ Da Gáy (ĐMDG) đề tầm soát lệch bội.

Hội nghị khoa học về Thai kỳ nguy cơ cao và chẩn đoán trước sinh 2016 5

Các bác sỹ đặc biệt quan tâm tới sản phẩm PM Procare, PM Procare Diamond và nhóm các sản phẩm đặc biệt

cho sản phụ khoa và trẻ nhỏ của Công ty TNHH Dược phẩm Đông Đô

Buổi hội thảo ngày 15/4 được tiến hành tập trung trong một buổi sáng với các chủ đề chuyên sâu, dành riêng cho các chuyên gia về di truyền học. Các chủ đề của buổi hội thảo 15/4/2016 như sau: “Trao đổi về nguy cơ trong tư vấn di truyền.” và “Sàng lọc bộ gien và nguyên nhân các rối loạn di truyền hiếm gặp” của GS. Bùi Thế Hùng; “Chẩn đoán trước sinh: thế hệ kế tiếp” – GS. Mark Evans; “Tư vấn di truyền trước sinh những trường hợp dị tật bẩm sinh tim” – Dr. Shucheta Bhatt, Giám đốc di truyền hãng Illumina, Hoa Kỳ.

Và cuối cùng là phần thảo luận bàn tròn: Công tác chăm sóc tiền sản tại Việt Nam.

Theo procavn.vn

TP. Hồ Chí Minh, 16/04/2016

Có thể bạn quan tâm:

2 Bình luận

  1. chào bác sĩ, e năm nay 30t, đang mang thai tuần thứ 27, e làm xét nghiệm nước tiểu thì có protein niệu cao (trên 3)thỉnh thoảng chân bị phù và tăng huyết áp (138/90) bánh nhau dày trên 5cm, bác si có cho em uống asperin pH8 và tăng cường bổ sung canxi. mong bác sĩ tư vấn giúp giờ biện pháp tốt nhất để đảm bảo sức khỏe cho 2 mẹ con là nên làm gì và dùng thuốc gi? hiện tại thai nhi cân nặng được 1kg. e và gia đình đang rất hoang mang, vì ở lần mang thai trước, e phải sinh non lúc 24t vì bị khô nước ối, phù chân và cao huyết áp. chân thành cảm ơn bác sĩ

    • procarevn bình luận:

      Chào bạn Kim Oanh,
      Với các thông số bạn cung cấp thì bạn đang có nguy cơ tiển giật. Bác sĩ đã cho bạn uống aspirin và canxi để phòng ngừa sản giật và kéo dài thai kỳ. Ngoài việc cần tuân thủ theo đúng chỉ định của bác sĩ thì bạn cần chú ý tới chế độ ăn của mình nhiều hơn. Một chế độ ăn đầy đủ dưỡng chất: đạm, canxi, vitamin, các yếu tố vi lượng và đặc biệt vai trò quan trọng của Omega 3 (DHA, EPA) giúp hạn chế Tiền sản giật. Ngoài ra, tập thể dục nhẹ nhàng hàng ngày giúp bạn kiểm soát cân nặng tốt và do đó cũng giúp phòng ngừa tiền sản giật.
      Theo nhiều nghiên cứu thấy rằng, một chế độ dinh dưỡng đầy đủ Omega 3 hàng ngày (tối thiểu 200mg DHA/ngày) đủ giúp thai nhi phát triển não bộ, thị giác, hệ miễn dịch, kéo dài thời gian mang thai; phòng ngừa các biến chứng trong thai kỳ: sảy thai, sinh non, sinh con nhẹ cân, cao huyết áp, tiền sản giật, đái tháo đường thai kỳ,… Thành phần dầu cá dạng tự nhiên Triglycerid với tỷ lệ DHA/EPA ~ 4/1 giúp vận chuyển tối ưu qua nhau thai và phát huy tác dụng tốt nhất. Các loại thực phẩm giàu Omega 3 là cá hồi, súp lơ, hạt vừng, quả óc chó, bắp cải …
      Bổ sung đủ Canxi giúp làm giảm tới 49% nguy cơ bị tiền sản giật ở những phụ nữ có nguy cơ thấp và tới 82% ở phụ nữ có nguy cơ cao. Các thức ăn giàu Canxi như sữa, cải bông xanh, rau diếp, đậu bắp, măng tây…
      Cung cấp đủ Vitamin D từ đồ ăn và sản phẩm bổ sung giúp giảm 27% nguy cơ bị tiền sản giật. Các thực phẩm giàu Vitamin D như dầu gan cá, các loại ngũ cốc nguyên hạt, nấm hương….
      Cùng với chế độ ăn, hàng ngày bạn nên bổ sung thêm viên bổ tổng hợp PM Procare diamond mỗi ngày để đảm bảo cung cấp đủ dưỡng chất cho mẹ và thai nhi phát triển tốt nhất.
      Bạn có thể tham khảo thêm: Tiền sản giật – Bệnh lý nguy hiểm trong thai kỳ
      Chúc bạn một thai kỳ mạnh khỏe!